Giới thiệu » Lịch sử ngành y

Tuệ Tĩnh (1330-?)

Tuệ Tĩnh (1330-?)

Tiểu sử

Thiền sư Tuệ Tĩnh, hay còn được gọi là Tuệ Tĩnh hay Huệ Tĩnh được biết đến như là ông tổ của ngành dược Việt Nam và là người mở đầu cho nền y dược cổ truyền Việt Nam. Nhiều công trình nghiên cứu chuyên môn cho biết rằng, Tuệ Tĩnh tên là Nguyễn Bá Tĩnh, biệt hiệu là Tráng Tử Vô Dật, quê ở làng Xưa, tổng Văn Thai, huyện Cẩm Giàng, phủ Thượng Hồng, nay là thôn Nghĩa Phú, xã Cẩm Vũ, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương.

Mồ côi từ năm lên 6, Nguyễn Bá Tĩnh được các nhà sư chùa Hải Triều và chùa Giao Thủy đem về nuôi cho ăn học. Năm 22 tuổi, ông đậu Thái học sinh dưới triều vua TrầnDụ Tông, nhưng không ra làm quan mà ở lại chùa đi tu lấy pháp hiệu là Tuệ Tĩnh. Những ngày đi tu cũng là những ngày ông chuyên học thuốc, làm thuốc, chữa bệnh cứu người. Năm 55 tuổi (1385), Tuệ Tĩnh bị đưa đi cống cho triều đình nhà Minh. Sang Trung Quốc, ông vẫn làm thuốc, nổi tiếng, được vua Minh phong là Đại y Thiền sư, mất ở đó, không rõ năm nào. Ngày nay, bia văn chỉ ở làng Nghĩa Phú cùng nhiều tư liệu khác đầu ghi như vậy.

 

Thành tựu

Những năm còn ở trong nước, Tuệ Tĩnh đã có một sự quan tâm đặc biệt đến nghề thuốc. Ông chú tâm trồng cây thuốc, sưu tầm kinh nghiệm chữa bệnh trong dân gian và truyền dạy y thuật cho các tăng đồ.

Từ bao đời nay, giới y học Việt Nam và nhân dân đều công nhận Tuệ Tĩnh đã có công lớn trong việc xây dựng một quan niệm y học độc lập, tự chủ và sát với thực tế của đất nước. Những thành tựu của danh y Tuệ Tĩnh được ghi chép đầy đủ trong các bộ sách Nam Dược thần hiệu và Hồng Nghĩa giác tư y thư. Trong đó, bộ Nam Dược thần hiệu được ông tổng hợp các loại y dược dân tộc mà ông đã tìm tòi, nghiên cứu rồi chia thành 10 khoa. Còn bộ Hồng Nghĩa giác tư y thư, gồm 2 quyển, được ông biên soạn bằng quốc âm, viết bằng thơ Đường luật, thảo đầy đủ 500 vị thuốc Nam cùng một bài “Phú thuốc Nam” gồm 630 vị.

Ngoài niềm đam mê nghiên cứu các vị thuốc Nam và các phương pháp chữa bệnh, Tuệ Tĩnh còn tự mình truyền bá phương pháp vệ sinh, tổ chức cơ sở chữa bệnh trong nhà chùa và trong làng xóm. Nhiều tài liệu ghi chép lại rằng, trong 30 năm hành nghề ở quê nhà, Tuệ Tĩnh đã xây dựng 24 ngôi chùa và biến các chùa này thành các y xá chữa bệnh cho nhân dân. Trong quá trình hành nghề, ông luôn nhắc nhở mọi người chú ý đến nguyên nhân gây bệnh và khuyến khích mọi người tìm biện pháp phòng bệnh tích cực. Tuệ Tĩnh nhấn mạnh và hướng mọi người đến việc rèn luyện thân thể và sinh hoạt điều độ. Ông nêu phương pháp dưỡng sinh tóm tắt trong 14 chữ:

Bế tinh, dưỡng khí, tồn thần

Thanh tâm, quả dục, thủ chân, luyện hình.

Ngoài chữa bệnh cho người, Tuệ Tĩnh còn nghiên cứu các phương pháp và bài thuốc chữa bệnh cho gia súc. Có thể nói, ông chính là người góp phần đặt cơ sở cho ngành thú y dân tộc của Việt Nam.

 

Nam dược trị Nam nhân”

So với những tiến bộ của ngành y khoa thế giới và khu vực nói chung, y học Việt Nam tuy sinh sau đẻ muộn nhưng không phải vì thế mà thiếu đi một nền móng cơ sở y học dành riêng cho người dân nước Nam. Và Tuệ Tĩnh chính là người đặt nền móng đầu tiên với những quan điểm y học tiến bộ và phù hợp với người dân nước mình. Quan niệm của ông về việc thuốc Nam chữa bệnh cho dân Nam thể hiện quan điểm đầy biện chứng về mối quan hệ giữa sức khỏe con người với môi trường sống xung quanh. Chính quan niệm ấy đã đưa ông lên đến ngôi vị cao nhất của nền y học Việt Nam: Ông Thánh thuốc Nam. Trong các trước tác của mình, ông không đưa quan niệm “Ngũ hành” Kim, Mộc Thủy, Hỏa, Thổ lên hàng đầu như những trước tác của đời trước mà xếp các yếu tố tự nhiên như cây, cỏ lên trước tiên. Ông cũng kịch liệt phê phán tư tưởng dị đoan của những người chỉ tin vào phù chú mà chữa bệnh chứ không tin vào thuốc. Ông nêu ra nhiều phương pháp khác nhau để chữa bệnh như: châm, chích, chườm, bóp, xoa, ăn, uống, hơ, hông,… Chính quan niệm tiến bộ và phương pháp chữa bệnh phù hợp với người dân Việt Nam như vậy nên Tuệ Tĩnh không chỉ là thánh y của thời ông mà còn là niềm tự hào của nghành y dược học Việt Nam trong mọi thời đại. 

 (Sưu tầm)

Các tin mới hơn
Các tin cũ hơn
Các tin đã đưa ngày
Tư vấn & Hỏi đáp
Cho em hỏi là trong 5 năm vừa qua em có đi chụp hình X-quang rất nhiều lần, cụ thể là 26 lần: 3 lần
Theo quy định, 1 người không được vượt quá 20 mSv mỗi năm. Bạn chụp Xquang...
Em mới xét nghiệm có bị HIV, cho em hỏi là: - Sau này em phải uống thuốc ARV vĩnh viễn, tức là
Em mới xét nghiệm HIV khẳng định dương tính cần phải điều trị thuốc ARV ngay...
Các biểu hiện cảnh báo bệnh tim mạch cần cấp cứu là gì? Cách xử trí?
Đau thắt ngực: bệnh nhân đau ngực dữ dội, cảm giác bị bóp nghẹt trong lồng...
Tôi mới chụp CT mạch vành về. Lúc tiêm thuốc cản quang, tôi thấy có 1 luồng nóng ran
Thuốc cản quang có khả năng gây ra phản ứng thuốc với 3 cấp độ: Cấp...