Hướng đến Ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2/2018 TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ SỨC KHỎE VÀ CÔNG TÁC CHĂM SÓC SỨC KHỎE 

14:55, 30/01/2018

Chủ tịch Hồ Chí Minh là một nhà lãnh đạo rất quan tâm đến các vấn đề liên quan đến sức khỏe của dân tộc, giống nòi. Bên cạnh đó người cũng có nhiều phát biểu nói về các thầy thuốc, được nhà nước giao phó cho đảm nhiệm công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân. Nhiều ý tưởng về sức khỏe và chăm sóc sức khỏe của Chủ tịch Hồ Chí Minh từ những năm 40 của thế kỷ 20 vẫn rất phù hợp với thời đại ngày nay. Từ năm 1947 đến 1967, Hồ Chủ tịch đã viết 25 thư và bài viết liên quan đến sức khỏe.

Chủ tịch Hồ Chí Minh trò chuyện với GS.Trần Hữu Tước và Bộ trưởng Phạm Ngọc Thạch (người ngồi bên trái). Nguồn: https://tennguoidepnhat.net

Năm 1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đưa ra định nghĩa về sức khỏe theo tinh thần Đông y rất giản dị, dễ hiểu : “Khí huyết lưu thông, tinh thần đầy đủ, như vậy là sức khỏe”. Định nghĩa này gần gũi với định nghĩa về sức khỏe của Tổ chức Y tế thế giới trong tuyên ngôn Alma Ata năm 1978: “Sức khỏe là trạng thái hoàn toàn thoải mái về tâm hồn, về thể xác, về xã hội”. Định nghĩa đã tiếp thu tư tưởng Mác-Lê nin về con người vừa là thực thể tự nhiên vừa là thực thể xã hội và cũng kế thừa khái niệm về “khí huyết” của y học Đông Phương (Hải Thượng Lãn Ông).

Người cũng đã đề cập đến cách giữ gìn sức khỏe cho toàn dân từ năm 1941 bằng cách “ cần khuyến khích tập thể dục quốc dân, làm cho giống nòi ngày càng thêm mạnh”. Ngày 27/3/1946, Người ký sắc lệnh 38/SL thiết lập Nha Thanh niên và Thể thao và viết bài báo “Sức khỏe và thể dục”. Bản thân Hồ Chủ tịch cũng tích cực tập thể dục, chơi thể thao để giữ gìn sức khỏe trong điều kiện hoạt động Cách mạng khắc nghiệt.

Hồ Chủ tịch xem việc chăm sóc nhân dân là nhiệm vụ của chính phủ: “Nếu để dân ốm là Đảng và Chính phủ có lỗi”. Người rất quan tâm đến sức khỏe của cán bộ và nhân dân, xem đây là điều kiện quan trọng để kháng chiến và xây dựng đất nước: Sức khoẻ của cán bộ và nhân dân được đảm bảo thì tinh thần càng hăng hái. Tinh thần và sức khoẻ đầy đủ thì kháng chiến càng gần thắng lợi, kiến quốc càng mau thành công. Theo Người, có sức khỏe tốt thì mới làm việc tốt : “Giữ gin dân chủ, xây dựng nước nhà, xây đời sống mới, việc gì cũng cần có sức khỏe mới làm thành công.” Và Hồ Chủ tịch nêu ra lời cảnh tỉnh về mối liên quan giữa sức khỏe và vận mệnh dân tộc, vẫn còn nguyên giá trị trong mọi thời đại: “Mçi người dân yếu ớt tức là cả nước yếu ớt, mọi người dân mạnh khoẻ tức là cả nước mạnh khỏe. Dân cường thì quốc thịnh”.

Hồ Chủ tịch đề cập đến nhiều lĩnh vực về y khoa, từ Y học Dự phòng, Khám chữa bệnh, Y học cổ truyền, Bảo hiểm Y tế, Kết hợp Đông y và Tây y…lĩnh vực nào Người cũng có những lý luận sâu sắc và diễn tả bằng những câu từ giản dị, dễ hiểu.

Về Y học dự phòng, Hồ Chủ tịch nhấn mạnh đến vệ sinh: “Mình dù nghèo, ai cấm mình ăn ở sạch sẽ”, “Sạch sẽ thì ít ốm đau. Sức khoẻ thì làm được việc, làm được việc thì có ăn”. Những câu nói giản dị, phù hợp với mọi người và mang tính thuyết phục cao. Người cũng đưa ra cách thực hiện vệ sinh rất cụ thể: “Đường xá phải sạch sẽ. Ao tắm giặt, giếng nước uống phải phân biệt và săn sóc cẩn thận. Những ao hồ không cần thì lấp đi, cho đỡ muỗi. Phải có cầu xí chung hoặc cầu xí riêng.”

Chủ tịch Hồ Chí Minh thăm Bệnh xá Vân Đình, tỉnh Hà Tây cũ (1963). Nguồn: https://bvtphue.thuathienhue.gov.vn/

Trong hoàn cảnh đất nước còn nghèo, gặp nhiều khó khăn, Hồ Chủ tịch kêu gọi nghiên cứu y học cổ truyền, kết hợp Đông Tây y để chữa trị bệnh tốt hơn: “Nay những thứ thuốc ta quen dùng ngày càng hiếm. Vậy anh em nên thi đua tìm ra các thứ thuốc mà nước ta sẵn nguyên liệu. Cũng như những thứ thuốc ta có, anh em nên thi đua tìm ra cách chữa bệnh chóng khỏi mà tốn ít thuốc. Những bệnh phổ thông nhất nước ta là đău mắt, ghẻ, kiết lị, tả, sốt cơn. Anh em nên thi đua nhau tìm ra những thứ thuốc dễ sắm và hiệu nghiệm nhất”. Theo lời của Hồ Chủ tịch, các thầy thuốc trong thời kỳ chiến tranh đã tích cực tìm các loại thuốc có nguồn nguyên liệu Đông y để chữa trị cho quân dân.

Hồ Chủ tịch đã đề cập rất sớm đến Bảo hiểm Y tế từ năm 1946 (Báo Cứu quốc), mà Người gọi là “Nghĩa thương” gồm 10 ý như sau: 1. Để dành; 2. Khỏi lo; 3.Khỏi lo cả đời; 4.Không mất đi đâu; 5. Ích riêng và ích chung; 6.Kẻ giàu để dành nhiều, kẻ nghèo để dành ít; 7.Gắn với được mùa; 8.Bộ Canh nông hướng dẫn. Những ý tưởng ngắn, thể hiện rất bình dân như một người ông trong gia đình khuyên bảo con cháu đóng bảo hiểm phòng khi túng thiếu, bệnh tật.

Hồ Chủ tịch rất quan tâm đến các thầy thuốc: “Cán bộ y tế là những chiến sĩ đánh giặc ốm, bảo vệ sự khang kiện của giống nòi.” Trong bức thư ngày 27/2/1955 gửi cho ngành y tế, lởi dặn dò của Hồ Chủ tịch đã thành kim chỉ nam của bao thế hệ thầy thuốc: “Người bệnh phó thác tính mệnh của họ nơi các cô , các chú. Chính phủ phó thác cho các cô, các chú việc chữa bệnh tật và giữ sức khoẻ cho đồng bào. Đó là một nhiệm vụ rất vẻ vang. Vì vậy cán bộ cần phải thương yêu chăm sóc người bệnh như anh em ruột thịt của mình, coi họ đău đớn cũng như mình đău đớn. “ Lương y như từ mẫu”, câu nói đó rất đúng.” Trong nhiều bài viết khác nhau, Hồ Chủ tịch nhấn mạnh đến thái độ phục vụ, y đức của người thầy thuốc đối với bệnh nhân, như thư gửi Hội nghị Quân y năm 1948: “Người thầy thuốc chẳng những có nhiệm vụ cứu chữa bệnh tật mà còn phải nâng đỡ tinh thần những người ốm yếu”, hay trong bài nói chuyện tại bệnh xá Vân Đình 1963 có câu: “có thuốc hay thức ăn ngon, còn cần phải có thái độ phục vụ tốt, coi người bệnh như ruột thịt”. Đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh, nghề y là một nghề cao quý, đòi hỏi có lòng nhân ái, sự hy sinh cao cả: “Ít có nghề nghiệp nào mà xã hội đòi hỏi về phẩm chất và tài năng cao như đối với với người làm công tác y tế. Đó là một nghề đặc biệt, đòi hỏi sự hiểu biết sâu rộng, tấm lòng nhân ái,từng trải và kinh nghiệm nghề nghiệp mà mọi công việc dù nhỏ đến đâu đều liên quan đến tính mạng con người và hạnh phúc của mỗi gia đình”

Đặc biệt, Hồ Chủ tịch còn nhắc đến thái độ ứng xử của nhân viên y tế đối với bệnh nhân, đặc biệt là với các chiến sĩ trong lúc chiến tranh: “Một số anh em quân nhân không được trấn tĩnh, đối với thầy thuốc không được nhã nhặn. Gặp những trường hợp như vậy, chúng ta nên lấy lòng nhân loại và tình thân ái mà cảm động, cảm hóa họ” . Thì ra không phải đến bây giờ mới có vấn đề về ứng xử, mà thời nào người cán bộ y tế cũng cần có nghệ thuật đối xử với người bệnh.

Ngày Thầy thuôc Việt Nam 27/2 sắp đến, đọc lại những lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh sẽ là hành trang quý của người thầy thuốc để làm tốt công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Trân Châu (tổng hợp)

Các tin mới hơn
Các tin cũ hơn
Các tin đã đưa ngày
Tư vấn & Hỏi đáp
Cho em hỏi là trong 5 năm vừa qua em có đi chụp hình X-quang rất nhiều lần, cụ thể là 26 lần: 3 lần
Theo quy định, 1 người không được vượt quá 20 mSv mỗi năm. Bạn chụp Xquang...
Em mới xét nghiệm có bị HIV, cho em hỏi là: - Sau này em phải uống thuốc ARV vĩnh viễn, tức là
Em mới xét nghiệm HIV khẳng định dương tính cần phải điều trị thuốc ARV ngay...
Các biểu hiện cảnh báo bệnh tim mạch cần cấp cứu là gì? Cách xử trí?
Đau thắt ngực: bệnh nhân đau ngực dữ dội, cảm giác bị bóp nghẹt trong lồng...
Tôi mới chụp CT mạch vành về. Lúc tiêm thuốc cản quang, tôi thấy có 1 luồng nóng ran
Thuốc cản quang có khả năng gây ra phản ứng thuốc với 3 cấp độ: Cấp...